ตลาด Smart Pet จีนโตแรง - AI ยกระดับการเลี้ยงสัตว์ยุคใหม่

ตลาดอุปกรณ์สัตว์เลี้ยงอัจฉริยะ (Smart Pet) ของจีนกำลังเติบโตอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะอย่างยิ่งในปี 2569 มีการขยายตัวของเทคโนโลยี AI ในผลิตภัณฑ์สำหรับสัตว์เลี้ยงอย่างต่อเนื่อง การดูแลสัตว์เลี้ยงไม่ได้หยุดอยู่ที่การให้อาหารหรือการดูแลประจำวันอีกต่อไป แต่กำลังขยับไปสู่การทำความเข้าใจพฤติกรรมและสุขภาพของสัตว์เลี้ยงอย่างลึกซึ้ง โดยมีข้อมูลและ AI เป็นหัวใจสำคัญของการพัฒนาสินค้าสัตว์เลี้ยงในตลาดจีน

อุปกรณ์เครื่องใช้ไฟฟ้าสำหรับสัตว์เลี้ยงรุ่นแรกๆ ในตลาดจีนมุ่งตอบโจทย์การใช้ชีวิตประจำวัน เช่น การให้อาหารตามเวลา การเปลี่ยนน้ำ หรือการทำความสะอาดกระบะทราย ฯลฯ ซึ่งช่วยตอบสนองความต้องการพื้นฐานของผู้เลี้ยงที่ต้องออกไปทำงานหรือเดินทางไกล อย่างไรก็ตาม ในช่วงสองปีที่ผ่านมา ผู้ผลิตเริ่มนำ AI เข้ามาพัฒนาความสามารถของอุปกรณ์เหล่านี้ ทำให้ผลิตภัณฑ์ไม่ได้แค่เพียงทำหน้าที่แทนเจ้าของ แต่เริ่มทำหน้าที่อ่านพฤติกรรมสัตว์เลี้ยงอย่างจริงจัง 

ตัวอย่างอุปกรณ์เครื่องใช้ไฟฟ้าอัจฉริยะสำหรับสัตว์เลี้ยง

ภาพจาก https://m.smzdm.com/p/167308578/

เครื่องให้อาหารอัจฉริยะ : ติดตั้งกล้องและระบบจดจำใบหน้าเพื่อแยกสัตว์เลี้ยงแต่ละตัว พร้อมบันทึกจำนวนครั้งและปริมาณการกินอย่างละเอียด 

ภาพจาก https://post.m.smzdm.com/talk/p/a035w0z8/

กระบะทรายแมวอัจฉริยะ : สามารถบันทึกน้ำหนัก ความถี่ในการขับถ่าย และระยะเวลาที่แมวอยู่ในกระบะ ก่อนแจ้งเตือนเมื่อพบความผิดปกติ 

ภาพจาก https://item.m.jd.com/product/10222879373558.html

ปลอกคออัจฉริยะ : ติดตั้ง GPS การติดตามการเคลื่อนไหว และระบบเสียงที่ทำให้เจ้าของสามารถสื่อสารกับสัตว์เลี้ยงจากระยะไกลได้โดยตรง

นอกจากนี้ ยังมีการพัฒนาเครื่องแปลภาษาสัตว์เลี้ยงที่วิเคราะห์เสียงร้องและท่าทางเพื่อแปลงเป็นข้อมูลอารมณ์หรือสถานะสุขภาพ ซึ่งเป็นความพยายามในการทำให้สัตว์เลี้ยง “พูดได้” ผ่านข้อมูลเชิงพฤติกรรม การพัฒนาเหล่านี้ทำให้ตลาดเริ่มขยับจากการขายฟังก์ชันพื้นฐานไปสู่การขาย “ความเข้าใจ” ซึ่งเป็นสิ่งที่ผู้บริโภคยอมจ่ายมากขึ้น โดยเฉพาะในกลุ่มผู้เลี้ยงที่ต้องการดูแลสัตว์เลี้ยงและต้องการข้อมูลเพื่อป้องกันปัญหาสุขภาพล่วงหน้า

ตลาดเติบโตต่อเนื่องจากยอดขายและพฤติกรรมผู้บริโภค

ตลาดอุปกรณ์สัตว์เลี้ยงอัจฉริยะของจีนกำลังขยายตัวอย่างรวดเร็ว ในไตรมาสแรกของปี 2569 ยอดขายออนไลน์ของเครื่องใช้ไฟฟ้าสำหรับสัตว์เลี้ยงสูงถึง 649,000 ชุด เพิ่มขึ้นร้อยละ 18.5 เมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า ขณะที่ผลสำรวจของ iResearch ในปี 2568 ระบุว่าอุปกรณ์อัตโนมัติยังคงเป็นสินค้าที่ได้รับความนิยมสูง โดยเครื่องให้อาหารอัตโนมัติมีอัตราการสั่งซื้อร้อยละ 34.8 กระบะทรายแมวอัจฉริยะร้อยละ 28.4 และกล้องสัตว์เลี้ยงอัจฉริยะร้อยละ 26.3

นอกจากยอดขายที่เติบโตแล้ว ขนาดตลาดโดยรวมยังขยายตัวอย่างมีนัยสำคัญ โดยในปี 2568 ตลาดอุปกรณ์สัตว์เลี้ยงอัจฉริยะของจีนมีมูลค่าเกิน 150,000 ล้านหยวน และเติบโตถึงร้อยละ 47 ซึ่งสะท้อนว่าผู้บริโภคจีนกำลังยอมรับอุปกรณ์อัจฉริยะในฐานะ “เครื่องมือหลักของการดูแลสัตว์เลี้ยง” มากกว่าการเป็นเพียงเครื่องใช้ไฟฟ้าในบ้าน

กลยุทธ์การตลาดใหม่: จากการขายสินค้าสู่การขายความสบายใจ

แบรนด์ที่เติบโตเร็วที่สุดในตลาดจีนคือแบรนด์ที่สามารถตอบโจทย์ “ความกังวล” ของเจ้าของสัตว์เลี้ยงได้อย่างตรงจุด โดยเฉพาะความกังวลเกี่ยวกับการปล่อยสัตว์เลี้ยงไว้บ้านเพียงลำพัง การตลาดที่ได้ผลจึงไม่ใช่การโฆษณาฟีเจอร์ของสินค้า แต่เป็นการนำเสนอเนื้อหาที่เชื่อมโยงกับสถานการณ์จริง เช่น การดูแลสัตว์เลี้ยงในช่วงวันหยุดยาว หรือการดูแลสัตว์เลี้ยงหากมีพฤติกรรมที่เปลี่ยนไปเมื่อเจ้าของไม่อยู่บ้าน ฯลฯ 

นอกจากนี้ ผู้ผลิตจำนวนมากเริ่มใช้โมเดล Direct-to-Consumer (DTC) เพื่อเก็บข้อมูลผู้ใช้โดยตรง และต่อยอดไปสู่บริการสมัครสมาชิก เช่น รายงานสุขภาพรายสัปดาห์ การวิเคราะห์พฤติกรรมด้วย AI หรือคำแนะนำอาหารเฉพาะสัตว์เลี้ยงแต่ละราย ซึ่งช่วยสร้างรายได้ต่อเนื่องและเพิ่มความผูกพันระหว่างผู้ใช้กับแบรนด์ ทั้งนี้ หนึ่งในแนวทางการทำตลาดที่ได้รับความสนใจ คือการผสานการสร้างคอนเทนต์ให้ความรู้ การรีวิวเชิงลึก และการไลฟ์สตรีมมิ่งเพื่อเสริมความเชื่อมั่นของผู้บริโภค ส่งผลให้ยอดขายของแบรนด์อุปกรณ์สัตว์เลี้ยงอัจฉริยะรายหนึ่งเพิ่มขึ้นจาก 300 ชิ้นต่อเดือนเป็น 8,000 ชิ้นภายในระยะเวลาเพียง 6 เดือน สะท้อนให้เห็นว่าความเชื่อมั่นของผู้บริโภคยังคงเป็นปัจจัยสำคัญต่อการตัดสินใจซื้อสินค้าในกลุ่มนี้อย่างชัดเจน

ความท้าทายด้านคุณภาพและความน่าเชื่อถือของอุปกรณ์อัจฉริยะ

แม้อุปกรณ์รุ่นใหม่จะใช้เทคโนโลยีและ AI เป็นจุดขาย แต่ผู้บริโภคยังให้ความสำคัญกับคุณสมบัติพื้นฐานของสินค้าเป็นอันดับแรก ไม่ว่าจะเป็นความเสถียรของระบบ ความปลอดภัยในการใช้งาน หรือความแม่นยำของการวิเคราะห์ข้อมูล ปัญหาในการใช้งานอุปกรณ์ เช่น อาหารไม่ไหลออกจากเครื่องให้อาหาร กระบะทรายทำงานติดขัด หรืออุปกรณ์หยุดทำงานเมื่อเกิดไฟดับ ล้วนส่งผลต่อความเชื่อมั่นของผู้ใช้ ขณะเดียวกัน ความเสี่ยงที่ซื้อไปแล้วไม่ได้ใช้จริง รวมถึงการโฆษณาความสามารถของ AI ที่เกินจริง ก็ยังเป็นประเด็นที่ผู้บริโภคให้ความสนใจเป็นอย่างมาก

ผลสำรวจของ iResearch ระบุว่าผู้บริโภคให้ความสำคัญกับความสามารถในการใช้งานจริงถึงร้อยละ 51.5 ความคุ้มค่าร้อยละ 51.0 และคุณภาพกับความปลอดภัยของสินค้าร้อยละ 45.4 ซึ่งสะท้อนว่าการแข่งขันในตลาดไม่ได้อยู่ที่การเพิ่มฟีเจอร์การใช้งานในอุปกรณ์มากขึ้น แต่เป็นการทำให้ฟีเจอร์ที่มีอยู่ใช้งานได้จริงและสร้างความเชื่อมั่นได้อย่างต่อเนื่อง

ข้อมูลคือสมรภูมิใหม่ของตลาดจีน

ผู้ผลิตรายใหญ่ในจีนกำลังเร่งสร้างระบบนิเวศข้อมูลสัตว์เลี้ยง โดยเชื่อมต่ออุปกรณ์หลายประเภทเข้าด้วยกัน เช่น กระบะทราย เครื่องให้อาหาร และปลอกคอ ฯลฯ เพื่อสร้างแพลตฟอร์มข้อมูลสุขภาพสัตว์เลี้ยงที่ครบวงจร ข้อมูลที่ได้จากการใช้งานประจำวัน เช่น พฤติกรรมการกิน การดื่ม การขับถ่าย การเคลื่อนไหว และการนอน ฯลฯ สามารถนำไปต่อยอดสู่บริการสุขภาพเชิงป้องกัน บริการการประกันสุขภาพของสัตว์เลี้ยง หรือการแนะนำอาหารเฉพาะสัตว์เลี้ยงแต่ละราย อย่างไรก็ตาม โมเดลธุรกิจดังกล่าวยังอยู่ในช่วงเริ่มต้นในตลาดจีน ผู้ผลิตยังต้องสร้างความเชื่อมั่นด้านความแม่นยำของข้อมูลและความเสถียรของอุปกรณ์ก่อนที่จะขยายไปสู่บริการเชิงลึกในอนาคต

ข้อคิดเห็น/ข้อเสนอแนะ สคต. ณ นครเฉิงตู

การขยายตัวอย่างรวดเร็วของตลาดอุปกรณ์สัตว์เลี้ยงอัจฉริยะในจีนช่วงปีที่ผ่านมา สะท้อนให้เห็นถึงการเปลี่ยนผ่านของพฤติกรรมผู้บริโภคอย่างชัดเจน จากเดิมที่อุปกรณ์ประเภทนี้ถูกมองว่าเป็นเพียงเครื่องใช้ไฟฟ้าสำหรับอำนวยความสะดวกในชีวิตประจำวัน ปัจจุบันได้พัฒนาไปสู่การเป็นผู้ช่วยด้านข้อมูลสุขภาพสัตว์เลี้ยง ซึ่งมีบทบาทสำคัญต่อการดูแลเชิงป้องกันและการสร้างความสบายใจให้เจ้าของสัตว์เลี้ยง โดยเฉพาะในกลุ่มคนเมืองที่มีวิถีชีวิตเร่งรีบและต้องปล่อยสัตว์เลี้ยงอยู่บ้านตามลำพังเป็นเวลานาน

แนวโน้มดังกล่าวชี้ให้เห็นว่าตลาดกำลังก้าวจากการแข่งขันด้านฟังก์ชันพื้นฐานไปสู่การแข่งขันด้าน ความสามารถในการทำความเข้าใจสัตว์เลี้ยงผ่านข้อมูลเชิงพฤติกรรมและการวิเคราะห์ด้วย AI ผู้บริโภคจีน โดยเฉพาะในเมืองใหญ่ ให้ความสำคัญกับคุณภาพชีวิตและสุขภาพของสัตว์เลี้ยงในฐานะ “สมาชิกในครอบครัว” และยินดีจ่ายให้กับสินค้าหรือบริการที่ตอบโจทย์การดูแลสุขภาพสัตว์เลี้ยงอย่างแท้จริง ทั้งในด้านความปลอดภัย ความแม่นยำ และความน่าเชื่อถือของข้อมูลที่ได้รับจากอุปกรณ์อัจฉริยะ

ผู้ประกอบการไทยในธุรกิจสินค้าและบริการสำหรับสัตว์เลี้ยงจำเป็นต้องติดตามแนวโน้มดังกล่าวอย่างใกล้ชิด เพื่อสามารถพัฒนาสินค้าและบริการให้มีภาพลักษณ์ด้านคุณภาพและความปลอดภัยสูง โดยเฉพาะการนำข้อมูลพฤติกรรมสัตว์เลี้ยงมาวิเคราะห์เพื่อพัฒนาสินค้าให้ตอบโจทย์ความต้องการเฉพาะของสัตว์เลี้ยง ซึ่งเป็นทิศทางที่ผู้บริโภคจีนให้ความสำคัญมากขึ้น

ผู้ประกอบการไทยมีศักยภาพในการพัฒนาสินค้าที่สอดคล้องกับแนวโน้มนี้ อาทิ อาหารเฉพาะสัตว์เลี้ยงแต่ละราย (tailor-made nutrition) ผลิตภัณฑ์ดูแลร่างกายเฉพาะตัว เช่น สบู่ แชมพู สูตรเฉพาะสำหรับสุนัขหรือแมวแต่ละประเภท หรือการพัฒนาผลิตภัณฑ์สุขภาพสัตว์เลี้ยงที่ใช้วัตถุดิบคุณภาพสูงของไทย เป็นต้น โดยสินค้าเหล่านี้สามารถสร้างมูลค่าเพิ่มได้จากจุดแข็งด้านองค์ความรู้และวัตถุดิบของไทย และสามารถนำไปเชื่อมโยงกับข้อมูลสุขภาพสัตว์เลี้ยงที่ได้จากอุปกรณ์อัจฉริยะ เพื่อเข้าสู่ระบบนิเวศข้อมูลสัตว์เลี้ยงที่กำลังเติบโตอย่างรวดเร็วในจีน    

                                         ---------------------------------------------

                                                สำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ นครเฉิงตู

 กันยายน 2569

แหล่งข้อมูล : 

https://m.21jingji.com/article/20260902/herald/8c4449b642fed81faf315fab6f09968c.html#1
https://m.sohu.com/a/1072904124_115035/