ปริมาณการนำเข้าผลไม้ผ่านเส้นทางเดินเรือทองคำล้านช้าง–แม่โขง พุ่งสูงขึ้นถึง 16 เท่า! สคต.คุนหมิง
จากสถิติศุลกากรสิบสองปันนา พบว่า ในปีนี้ตั้งแต่เดือนมกราคม - กันยายน ท่าเรือกวนเหล่ยมี การนำเข้าผลไม้เขตร้อนจากไทย เช่น ทุเรียน มังคุด และลำไย รวมทั้งสิ้น 63,900 ตัน คิดเป็นมูลค่า 953 ล้านหยวน เพิ่มขึ้น 16.2 และ 9.7 เท่าตามลำดับ ส่งผลให้ผลไม้กลายเป็นสินค้านำเข้าอันดับ 1 ของท่าเรือแห่งนี้เป็นครั้งแรก ในขณะเดียวกัน ท่าเรือกวนเหล่ยมีปริมาณการขนส่งสินค้านำเข้าและส่งออกรวมทั้งสิ้น 291,500 ตัน เกิดมูลค่าการค้า 5,195 ล้านหยวน เพิ่มขึ้นร้อยละ 60.9 และร้อยละ 150 ตามลำดับ สำหรับเส้นทางเดินเรือระหว่างประเทศแม่น้ำล้านช้าง-แม่น้ำโขงในช่วง 8 เดือนแรกของปี มีการนำเข้าผลไม้รวม 42,700 ตัน คิดเป็นมูลค่า 721 ล้านหยวน ถือว่ามีปริมาณมากกว่าปริมาณการนำเข้าผลไม้ตลอดทั้งปี 2568 ถึง 4 เท่า
แต่ก่อนการนำเข้าผลไม้สดจากเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ผ่านมณฑลยูนนานต้องพึ่งพาระบบขนส่งห่วงโซ่ Cold Chain ทางรถไฟลาว - จีน หรือขนส่งทางรถยนต์ผ่านด่านโม่ฮานและด่านโหย่วอี้กวน แต่ภายหลังที่เส้นทางทางน้ำท่าเรือกวนเหล่ยนี้ได้รับอนุญาตให้นำเข้าผลไม้ได้ และมีการจัดตั้งพื้นที่ลานตรวจจำเพาะ ผลไม้ที่บรรทุกลงเรือจากท่าเรือเชียงแสนของไทยสามารถขนส่งตรงตามเส้นทางแม่น้ำโขง-แม่น้ำล้านช้างมายังท่าเรือกวนเหล่ยได้ภายในเวลาเพียง 26 ชั่วโมง โดยไม่ต้องผ่านประเทศที่สาม เมื่อเทียบกับการขนส่งทางบกแบบดั้งเดิม สามารถลดระยะเวลาการขนส่งได้ประมาณ 3 วัน และลดต้นทุนทาง โลจิสติกส์ได้ประมาณร้อยละ 20
หลังจากมีการประสานงานกันมา 2 ปีกว่า ในปี 2568 เส้นทางขนส่งทางน้ำนี้ได้เริ่มเปิดใช้งานเป็นปกติ จนถึงไตรมาสที่ 3 ของปีนี้ ท่าเรือกวนเหล่ยมีการนำเข้า 9 สินค้าหลัก เช่น ทุเรียน ลำไยและมังคุด เป็นต้น มีผู้ประกอบการที่เข้ามาดำเนินธุรกิจนำเข้าและส่งออกผลไม้รวม 47 ราย และมีบริการที่เกี่ยวข้องอื่น ๆ เช่น ตัวแทนขนส่งสินค้า ตัวแทนดำเนินพิธีศุลกากร และคลังสินค้า Cold Chain เจ้าหน้าที่ดูแลท่าเรือกวนเหล่ยของบริษัท Xishuangbanna Chaohe International Freight Forwarding Co., Ltd. เผยว่า ในปีนี้บริษัทได้เพิ่มเรือขนส่งอีก 3 ลำ และตู้คอนเทนเนอร์แบบ Cold Chain มากกว่า 130 ตู้ ส่งผลให้ปริมาณการนำเข้าผลไม้ในช่วงเดือนมกราคม – สิงหาคมเพิ่มขึ้นเป็น 5 เท่า หลังจากผลไม้สดที่ผ่านการตรวจปล่อยสินค้าแล้ว จะถูกกระจายสินค้าผ่านเครือข่ายขนส่ง Cold Chain ทั่วจีน ซึ่งปัจจุบันได้จำหน่ายไปยัง 20 มณฑลแล้ว
ศุลกากรสิบสองปันนาได้เปิดใช้ “ช่องทางพิเศษสีเขียว” สำหรับสินค้าสด และได้ผลักดันรูปแบบการอำนวยความสะดวกต่าง ๆ เช่น “การยื่นใบขนส่งสินค้าล่วงหน้า” “การอนุญาตให้นำเข้าสินค้าแบ่งเป็น 2 ขั้นตอน” และ “การอนุญาตให้นำสินค้าออกจากด่านภายใต้เงื่อนไขที่กำหนด” และให้บริการพิธีศุลกากรตามนัดหมายตลอด 24 ชั่วโมง 7 วัน สามารถตรวจสอบสินค้าได้ทันทีเมื่อมาถึง ปล่อยสินค้าได้ทันทีเมื่อผ่านเกณฑ์ และกระจายสินค้าได้อย่างรวดเร็ว
เมื่อเข้าสู่เดือนตุลาคม น้ำที่ไหลมาจากแม่น้ำโขงลดลง ส่งผลให้ระดับน้ำค่อย ๆ ลดต่ำลง เกิดปัญหา เช่น ข้อจำกัดด้านระดับความลึกของน้ำ การเดินเรือชะลอตัวลงในช่วงน้ำตื้น ซึ่งส่งผลกระทบต่อปริมาณการขนส่งสินค้า แต่เมื่อเปรียบเทียบภาพรวม พบว่า การขนส่งทางน้ำในเส้นทางแม่น้ำล้านช้าง-แม่น้ำโขงยังมีข้อได้เปรียบด้านค่าขนส่งอยู่ เหมาะสำหรับลำไยและทุเรียนเกรดรองที่สามารถรองรับระยะเวลาขนส่งได้ แต่ต้องจองระวางเรือล่วงหน้า 7-10 วัน ผู้ประกอบการควรตรวจสอบให้แน่ใจว่ามี การห่อหุ้มเพื่อป้องกันความชื้น และให้ความสำคัญกับการใช้บรรจุภัณฑ์ที่ทนทานต่อการกดทับภายใน ตู้คอนเทนเนอร์ ส่วนการขนส่งทางถนนมีระยะเวลาขนส่งที่แน่นอนและมีเสถียรภาพ ไม่ได้รับผลกระทบจากระดับน้ำ ต้นทุนต่อตู้คอนเทนเนอร์สูงกว่า เหมาะสำหรับการขนส่งทุเรียนและมังคุดเกรดพรีเมียม ทั้งนี้ เนื่องจากขีดความสามารถในการขนส่งแบบ Cold Chain ทางรถไฟลาว-จีนมีจำกัด และต้องใช้ระยะเวลาในการจองล่วงหน้านานกว่า จึงเหมาะกับสินค้าที่สามารถเก็บรักษาได้นานกว่า นอกจากนี้ ผู้นำเข้าไม่ควรอาศัยการขนส่งทางน้ำเพียงช่องทางเดียว ควรใช้รูปแบบการขนส่ง “ทางน้ำ + ทางถนน” เพื่อรับมือกับความไม่แน่นอนที่อาจเกิดขึ้นจากระดับน้ำและพื้นที่ว่างสำหรับบรรทุกสินค้า และควรประสานงานกับบริษัทขนส่งเพื่อยืนยันระยะเวลาการเดินเรือล่วงหน้า เพื่อให้สามารถคาดการณ์ระยะเวลาที่สินค้าจะถึงตลาดจำหน่ายในจีนได้อย่างแม่นยำ
ความคิดเห็น สคต.
ช่องทางการขนส่งสินค้าผลไม้ไทยผ่านท่าเรือกวนเหล่ยก็เป็นอีกหนึ่งช่องทางที่มีศักยภาพใน การขนส่ง แต่อาจจะประสบปัญหาและข้อจำกัดที่ทำให้ระยะเวลาการขนส่งผลไม้เพิ่มสูงขึ้น แม้การขนส่งในเส้นทางนี้จะมีข้อได้เปรียบด้านต้นทุนการขนส่ง แต่ผู้ส่งออกควรวางแผนการขนส่ง เพื่อรักษาคุณภาพผลไม้ และควรพิจารณาใช้การขนส่งทางรถยนต์หรือรถไฟลาว - จีนเป็นทางเลือกเสริมในช่วงที่เส้นทางเดินเรือไม่สะดวก เพื่อลดความเสี่ยงของผลไม้สดเน่าเสียจากการขนส่งที่ล่าช้า
*************************************
แหล่งที่มา : https://mp.weixin.qq.com/s/2kViUh1Ec-zeyZuyMWfvsg
สคต. คุนหมิง
