โครงข่ายรถไฟ GCC รุดหน้า ตั้งเป้าเดินรถเต็มรูปแบบปี 2573
โครงข่ายรถไฟ GCC รุดหน้า ตั้งเป้าเดินรถเต็มรูปแบบปี 2573
เลขาธิการคณะมนตรีความร่วมมือรัฐอ่าวอาหรับ (Gulf Cooperation Council: GCC) เปิดเผยถึงโครงการรถไฟ GCC มีความคืบหน้าเกือบร้อยละ 56 โดยตั้งเป้าเปิดให้บริการเต็มรูปแบบในเดือนธันวาคม 2573 โครงข่ายรถไฟดังกล่าวมีระยะทางรวม 2,117 กิโลเมตร เชื่อมโยงประเทศสมาชิกทั้ง 6 ประเทศ รวมถึงสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ หรือยูเออี เพื่อรองรับการขนส่งทั้งผู้โดยสารและสินค้า
การประกาศดังกล่าวมีขึ้นในโอกาสที่ประเทศสมาชิก GCC ทั้ง 6 ประเทศลงนามความตกลงทั่วไปที่ ประเทศบาห์เรน เมื่อวันที่ 8 พฤศจิกายน เพื่อผลักดันโครงการเชื่อมต่อโครงข่ายรถไฟแห่งชาติของแต่ละประเทศให้เป็นโครงข่ายระดับภูมิภาคที่เป็นหนึ่งเดียว บูรณาการ และสามารถเดินรถเชื่อมต่อกันได้
เลขาธิการ GCC ระบุว่า ความตกลงฉบับนี้กำหนดกรอบร่วมสำหรับการดำเนินโครงการและการให้บริการรถไฟของประเทศสมาชิก เพื่อให้ระบบรถไฟของแต่ละประเทศมีความสอดคล้องและสามารถทำงานร่วมกันเป็นโครงข่ายระดับภูมิภาคได้อย่างสมบูรณ์
เส้นทางเชื่อมโยงยูเออีกับประเทศสมาชิก
เส้นทางรถไฟตามแผนจะเริ่มต้นจากคูเวต มุ่งสู่เมืองดัมมัม ประเทศซาอุดีอาระเบีย และมีเส้นทางเชื่อมต่อไปยังบาห์เรนและกาตาร์ จากนั้นจะเชื่อมจากซาอุดีอาระเบียเข้าสู่ยูเออี ผ่านกรุงอาบูดาบีและเมืองอัลไอน์ ก่อนเข้าสู่โอมานผ่านเมืองโซฮาร์ และสิ้นสุดที่กรุงมัสกัต โครงการนี้ออกแบบให้รองรับทั้งการขนส่งผู้โดยสารและสินค้า เพื่อเพิ่มทางเลือกในการเดินทางและขนส่งระหว่างประเทศอ่าวอาหรับ พร้อมสนับสนุนการค้า การท่องเที่ยว และกิจกรรมทางเศรษฐกิจ
องค์การรถไฟ GCC (GCC Railways Authority) ระบุว่า รถไฟโดยสารได้รับการออกแบบให้ใช้ความเร็วสูงสุด 200 กิโลเมตรต่อชั่วโมง ส่วนรถไฟขนส่งสินค้าจะใช้ความเร็วระหว่าง 80–120 กิโลเมตรต่อชั่วโมง ทั้งนี้ ประมาณการที่สำนักเลขาธิการ GCC เคยอ้างอิงระบุว่า ภายในปี 2588 โครงข่ายดังกล่าวอาจรองรับผู้โดยสารได้มากกว่า 8 ล้านคน และสินค้า 95 ล้านตัน
สำหรับยูเออี โครงข่ายรถไฟระดับภูมิภาคจะเชื่อมต่อกับโครงสร้างพื้นฐานรถไฟแห่งชาติ โดยสำนักเลขาธิการ GCC ยืนยันว่า ยูเออีก่อสร้างเส้นทางรถไฟเชื่อมต่อถึงพรมแดนซาอุดีอาระเบียแล้วเสร็จ นอกจากนี้ ยูเออีและโอมานอยู่ระหว่างพัฒนาโครงการ Hafeet Rail ระยะทาง 238 กิโลเมตร เพื่อเชื่อมเมืองโซฮาร์ของโอมานเข้ากับโครงข่ายรถไฟแห่งชาติของยูเออี
ความสำคัญของโครงการต่อการขนส่งและห่วงโซ่อุปทาน
การลงนามความตกลงครั้งนี้เกิดขึ้นท่ามกลางความพยายามของประเทศอ่าวอาหรับในการยกระดับ การเชื่อมโยงด้านคมนาคม และพัฒนาเส้นทางขนส่งทางเลือก หลังการขนส่งทางทะเลในภูมิภาคเผชิญภาวะหยุดชะงัก
ในการประชุมรัฐมนตรีคมนาคม GCC ณ กรุงมานามา เมื่อวันที่ 8 พฤศจิกายน เลขาธิการ GCC กล่าวว่า การหยุดชะงักของเส้นทางเดินเรือในช่วงที่ผ่านมา ประกอบกับต้นทุนการขนส่งและค่าประกันภัยที่เพิ่มสูงขึ้น สะท้อนถึงความจำเป็นในการเสริมสร้างความแข็งแกร่งของโครงข่ายคมนาคมและโลจิสติกส์
เลขาธิการฯยังได้กล่าวขอบคุณยูเออี ซาอุดีอาระเบีย และโอมาน ที่อำนวยความสะดวกในการใช้เส้นทางขนส่งสินค้าทางเลือกในช่วงที่เกิดการโจมตีจากอิหร่าน ซึ่งช่วยรักษาความต่อเนื่องของห่วงโซ่อุปทาน จัดหาเส้นทางทางเลือกสำหรับการขนส่งสินค้าและสินค้าโภคภัณฑ์ ตลอดจนรักษาความต่อเนื่องของห่วงโซ่อุปทานไปยังประเทศสมาชิก GCC อื่น ๆ และเน้นย้ำว่า การบูรณาการโครงข่ายคมนาคมของประเทศอ่าวอาหรับและการกระจายเส้นทางขนส่ง จะช่วยเพิ่มขีดความสามารถของประเทศสมาชิกในการรับมือกับวิกฤตในอนาคตและรักษาเสถียรภาพของตลาด
นอกจากนี้ ภาคการขนส่งและการจัดเก็บสินค้าของ GCC มีอัตราการเติบโตที่แท้จริงร้อยละ 5.7 ในปี 2568 ถือเป็นหนึ่งในกิจกรรมทางเศรษฐกิจนอกภาคน้ำมันที่เติบโตเร็วที่สุดของภูมิภาค โดยเมื่อเดือนเมษายน 2569 ผู้นำ GCC ได้มอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องจัดทำการศึกษาแนวทางเสริมสร้างการบูรณาการด้านโลจิสติกส์ระหว่างประเทศสมาชิก
ความเห็นของสคต.ดูไบ
โครงการรถไฟ GCC มีแนวโน้มช่วยให้ซาอุดีอาระเบีย ยูเออี โอมาน คูเวต กาตาร์ และบาห์เรน นำเข้าและกระจายสินค้าได้สะดวกขึ้น โดยเชื่อมโยงท่าเรือ เมืองอุตสาหกรรม และศูนย์โลจิสติกส์ระหว่างประเทศ เพิ่มทางเลือกนอกเหนือจากการขนส่งทางถนนและทางทะเล เมื่อเปิดให้บริการและเชื่อมต่อระบบได้สมบูรณ์ อาจช่วยลดต้นทุนและระยะเวลาขนส่งในบางเส้นทาง รวมทั้งลดความเสี่ยงจากการหยุดชะงักของเส้นทางขนส่งเดิม อย่างไรก็ดี ผลประโยชน์ดังกล่าวขึ้นอยู่กับอัตราค่าบริการ ประสิทธิภาพการขนถ่าย และพิธีการศุลกากรข้ามแดน
สำหรับไทย โครงการนี้อาจเพิ่มโอกาสส่งออกอาหารแปรรูป อาหารฮาลาล ข้าว ผลิตภัณฑ์ยาง ชิ้นส่วนยานยนต์ และวัสดุก่อสร้าง โดยใช้พันธมิตรหรือศูนย์กระจายสินค้าในยูเออี โอมาน หรือซาอุดีอาระเบียเป็นฐานขยายตลาดไปยังประเทศสมาชิกอื่น ขณะเดียวกัน ไทยอาจมีทางเลือกในการนำเข้าวัตถุดิบจาก GCC เช่น เม็ดพลาสติก ปุ๋ย และโลหะ ผ่านช่องทางขนส่งที่หลากหลายขึ้น
ผู้ประกอบการไทยควรติดตามความพร้อมของโครงข่ายและบริการขนส่ง เปรียบเทียบต้นทุนรวมระหว่างการส่งตรงกับการส่งผ่านศูนย์กระจายสินค้า และตรวจสอบข้อกำหนดนำเข้าของแต่ละประเทศ พร้อมรักษาคุณภาพและความต่อเนื่องในการส่งมอบ เนื่องจากผู้ผลิตภายใน GCC และผู้ส่งออกจากประเทศคู่แข่งจะได้รับประโยชน์จากการเชื่อมโยงดังกล่าวเช่นกัน
------------------------------------------------------------------------------------------
