วิกฤตตลาดทุนและค่าเงินเชเกลของอิสราเอล หลังการเลือกตั้งทั่วไปวันที่ 27 ตุลาคม 2569

จากรายงานของ Reuters และสำนักข่าวธุรกิจอิสราเอล Globes ตลาดการเงินของอิสราเอลเกิดภาวะตื่นตระหนก (Market Shock) หลังจากรับทราบผลคะแนนการเลือกตั้งขั้นต้นอย่างไม่เป็นทางการ โดยมีรายละเอียดดังนี้

เงินเชเกลทรุดตัวรุนแรงในวันเดียว (Shekel Depreciation): ก่อนวันเลือกตั้ง เงินเชเกลแข็งค่าขึ้นแตะระดับ 3.02 เชเกลต่อดอลลาร์สหรัฐ จากความหวังของนักลงทุนว่าผลโพลจะนำไปสู่การเปลี่ยนขั้วรัฐบาล แต่หลังผลคะแนนชี้ว่ากลุ่มพรรคขวาจัดของนายกรัฐมนตรี เบนจามิน เนทันยาฮู ได้ที่นั่งดีกว่าคาด (นำอยู่ราว 53 ที่นั่ง) เงินเชเกลได้อ่อนค่าลงทันทีกว่า 2.2% พุ่งทะลุ 3.12 เชเกลต่อดอลลาร์สหรัฐ ทำสถิติวันดิ่งลงที่แย่ที่สุดนับตั้งแต่ช่วงความขัดแย้งในปลายปี 2566

ดัชนีหุ้นดิ่งยกแผง (Stock Market Sell-off): ดัชนีหลัก TA-125 ปรับตัวลดลง 2.5% ขณะที่ดัชนี TA-90 ดิ่งลงรุนแรงถึง 4.5% โดยกลุ่มที่ถูกเทขายหนักที่สุดคือ กลุ่มภาคการก่อสร้าง (Construction) ร่วงลงถึง 8.8% กลุ่มประกันภัย (Insurance) ลดลง 5.2% และกลุ่มธนาคารพาณิชย์หลัก (เช่น Bank Leumi) ปรับตัวลดลงเฉลี่ยราว 3% - 4.6%

พันธบัตรรัฐบาลถูกกดดัน (Bond Yield Spikes): อัตราผลตอบแทน (Yield) พันธบัตรรัฐบาลอายุ 10 ปีของอิสราเอล ดีดตัวสูงขึ้นแตะระดับ 4.13% สะท้อนว่าต้นทุนการกู้ยืมและระดมทุนของภาครัฐกำลังสูงขึ้น

ทางตันทางการเมือง (Political Deadlock): ตลาดไม่ได้ตื่นตระหนกเพราะค่ายใดค่ายหนึ่งชนะ แต่เกิดจากทั้งสองขั้วการเมืองไม่มีใครได้ที่นั่งถึง 61 ที่นั่ง จากทั้งหมด 120 ที่นั่งในสภา Knesset ส่งผลให้เกิดภาวะ "สุญญากาศทางการเมือง" นักลงทุนต่างชาติและสถาบันการเงินประเมินว่ากระบวนการจัดตั้งพรรคร่วมรัฐบาล (Coalition Negotiations) จะยืดเยื้อ เป็นสัปดาห์หรือเป็นเดือน และมีความเสี่ยงสูงที่จะนำไปสู่การเลือกตั้งใหม่อีกครั้งในช่วงครึ่งแรกของปี 2570

บทวิเคราะห์ความเสี่ยงที่ประเทศไทยควรระวัง

ความผันผวนทางการเมืองและค่าเงินในอิสราเอลส่งผลกระทบและข้อพึงระวังต่อภาคเศรษฐกิจและการค้าของไทยใน 3 ด้านหลัก

1. อำนาจซื้อของผู้นำเข้าอิสราเอลลดลง (Reduced Purchasing Power): การที่เงินเชเกลอ่อนค่าลงอย่างรวดเร็ว (และมีแนวโน้มจากนักวิเคราะห์ของ Globes ว่าอาจไหลไปถึง 3.30 เชเกลต่อดอลลาร์ในระยะยาว) จะส่งผลให้ราคาสินค้านำเข้าจากไทยแพงขึ้นทันทีในรูปเงินสกุลท้องถิ่น ผู้ส่งออกไทยในกลุ่มสินค้าฟุ่มเฟือย สินค้าแฟชั่น หรือสินค้าอัญมณีและเครื่องประดับสำเร็จรูป อาจเผชิญภาวะคู่ค้าขอลดปริมาณคำสั่งซื้อหรือขอยืดระยะเวลาชำระเงิน (Credit Term) 

2. ต้นทุนพลังงานและโลจิสติกส์ในตะวันออกกลางผันผวน: ความยืดเยื้อทางการเมืองของอิสราเอล มักส่งผลทางจิตวิทยาต่อความเสี่ยงด้านความมั่นคงในภูมิภาคตะวันออกกลาง ซึ่งจะกดดันให้ค่าระวางเรือขนส่งสินค้า (Freight Rate) ประกันภัยทางทะเล และราคาน้ำมันดิบในตลาดโลกมีแนวโน้มผันผวนสูงขึ้น กระทบต่อต้นทุนรวมของระบบ Logistic ไทยที่ส่งออกไปกลุ่มประเทศตะวันออกกลางและยุโรป

3. การชะลอตัวของโครงการก่อสร้างและแรงงานไทย: ภาคการก่อสร้างของอิสราเอลซึ่งเป็นกลุ่มที่พึ่งพาแรงงานไทยสูง ได้รับผลกระทบหนักที่สุดในตลาดหุ้น (ดัชนีก่อสร้างดิ่ง 8.8%) อันเนื่องมาจากภาวะดอกเบี้ยทรงตัวระดับสูงที่ 3.25% และความไม่แน่นอนของงบประมาณภาครัฐ บริษัทอสังหาริมทรัพย์ในอิสราเอลอาจชะลอการเปิดโครงการใหม่ ซึ่งจะส่งผลกระทบโดยตรงต่อโควตาและการจ้างแรงงานไทยในภาคก่อสร้างช่วงปลายปี 2569 

โอกาสของประเทศไทย (Opportunities for Thailand)

ภายใต้วิกฤตทางตันทางการเมืองและเงินเชเกลอ่อนค่า ประเทศไทยยังมีโอกาสทางการค้าที่สามารถเร่งเข้าไปเจาะตลาดได้

1. โอกาสของสินค้ากลุ่มอาหารและของใช้จำเป็น (Essential Goods Substitution): เมื่อค่าเงินอ่อนค่าและภาวะเงินเฟ้อในประเทศยังคงกดดัน ผู้นำเข้าและห้างสรรพสินค้าในอิสราเอลจะเริ่มหันหลังให้แก่สินค้าราคาสูงจากยุโรปหรือสหรัฐฯ แล้วเปลี่ยนมาหาสินค้าทางเลือกคุณภาพดีแต่ราคาจับต้องได้มากกว่า (Value-for-money) นี่เป็นโอกาสทองของสินค้ากลุ่มอาหารสำเร็จรูป อาหารทะเลกระป๋อง (ทูน่า) และข้าวของไทยในการเข้าไปขยายส่วนแบ่งตลาด

2. โอกาสในการเป็นฐานการผลิตสำรอง (Supply Chain De-risking): ความไม่แน่นอนทางการเมืองที่อาจลากยาวไปจนถึงปีหน้า จะบีบบังคับให้กลุ่มทุนไฮเทคและกลุ่มอุตสาหกรรมแปรรูปของอิสราเอล ต้องหาแหล่งลงทุนภายนอกเพื่อกระจายความเสี่ยง (Outsourcing) บีโอไอ (BOI) และหน่วยงานพาณิชย์ของไทยควรร่วมมือกันชูประเทศไทยเป็น "Safe Haven Hub" เพื่อดึงดูดเม็ดเงินลงทุนโดยตรง (FDI) จากบริษัทอิสราเอลที่ต้องการย้ายหรือขยายฐานการผลิตเพื่อส่งออกไปยังตลาดเอเชียและยุโรปโดยไม่ติดปัญหาความขัดแย้งทางภูมิรัฐศาสตร์

3. โอกาสของชิ้นส่วนอะไหล่ Aftermarket ยานยนต์: จากการที่ตลาดหุ้นฝั่งรถยนต์และอสังหาฯ ได้รับความกดดัน ประชาชนจะเลือกชะลอการซื้อรถใหม่และยืดอายุการใช้งานรถยนต์คันเดิมยาวนานขึ้น สอดรับกับเทรนด์ความต้องการชิ้นส่วนอะไหล่ทดแทนและยางรถยนต์จากประเทศไทย (เกรด Premium-Alternative) ที่มีอัตราภาษีนำเข้าทั่วไป (MFN) ที่ 0% ในตลาดอิสราเอล

ความเห็นของ สคต.

สคต. ณ กรุงเทลอาวีฟ ประเมินว่า จากสถานการณ์ด้านเศรษฐกิจของอิสราเอล อาจจะผันผวนจากสถานะการณ์การเมืองและแนวโน้มที่อาจเกิดสงครามหรือปัญหาด้านความมั่นคงในตะวันออกกลางยังห่างไกลจากข้อยุตินั้น สคต. จึงอยากขอแนะนำแนวทางการปรับตัวและเจาะตลาดแก่นักธุรกิจไทยดังนี้ครับ

1. เน้นสินค้ากลุ่ม Value-for-Money:เงินเชเกลอ่อนค่าทะลุ 3.12 ต่อดอลลาร์ ส่งผลให้สินค้านำเข้าแพงขึ้น ผู้นำเข้าอิสราเอลจะชะลอการซื้อสินค้าฟุ่มเฟือยราคาแพงจากยุโรป จึงเป็นโอกาสทองของอาหารแปรรูป อาหารทะเลกระป๋อง และข้าวจากไทย ในการเข้าทดแทนตลาดด้วยราคาที่จับต้องได้มากกว่า

2. รุกตลาดอะไหล่ทดแทนรถยนต์ (Aftermarket):ภาวะเศรษฐกิจผันผวนและดอกเบี้ยทรงตัวระดับสูง (3.25%) จะทำให้ผู้บริโภคชะลอการซื้อรถใหม่และหันมาซ่อมบำรุงรถคันเดิมยาวนานขึ้น ผู้ส่งออกยางรถยนต์และชิ้นส่วนช่วงล่างไทย ควรเร่งขยายตลาด

3. ปรับพอร์ตอัญมณีเจาะตลาดทางเลือก: วิกฤตตลาดเพชรดิ่งต่ำสุดทำให้ต้นทุนการผลิตในอิสราเอลสูงขึ้น ไทยควรเปลี่ยนมาส่งออกเครื่องประดับสำเร็จรูปที่ฝังพลอยสีธรรมชาติ และปรับดีไซน์ให้เป็นลักษณะชิ้นหนา (Bold & Sculptural) ตามเทรนด์นิยม

4. ป้องกันความเสี่ยงทางการเงินอย่างเข้มงวด: ค่าเงินเชเกลมีแนวโน้มผันผวนสูงจากภาวะสุญญากาศทางการเมือง แนะนำให้ผู้ส่งออกไทยทำHedging และเสนอราคาเป็นดอลลาร์สหรัฐ (USD) และใช้ระบบชำระเงินที่ปลอดภัยสูง เช่น Letter of Credit (L/C) เพื่อป้องกันความเสี่ยงทางการค้า

ผู้ส่งออกหรือนักธุรกิจที่สนใจข้อมูลเพิ่มเติมด้านการค้าและการลงทุนต่าง ๆ เกี่ยวประเทศอิสราเอล ท่านสามารถติดต่อสอบถามได้ที่ E-mail: ของสำนักงานฯ ที่ thaicomt@zahav.net.il