ธนาคารโลกเผยเศรษฐกิจลิเบียปี 68 ฟื้นตัวแกร่ง GDP พุ่ง 13.3%

เมื่อวันที่ 17 ธันวาคม 2569 ธนาคารโลกได้เผยแพร่รายงานวิเคราะห์เศรษฐกิจลิเบียชื่อ World Bank Libya Economic Monitor ประจำปี 2568 ซึ่งระบุว่า เศรษฐกิจลิเบียได้ฟื้นตัวในช่วงแรกของปี 2568 โดยมีการขยายตัวของ GDP ประมาณ 13.3 % เมื่อเทียบปีต่อปีกับปีที่ผ่านมา โดยมีปัจจัยสำคัญมาจากการฟื้นตัวของภาคน้ำมันซึ่งเติบโตถึง 17.4 % และการเพิ่มปริมาณการผลิตเฉลี่ยเป็น 1.3 ล้านบาร์เรลต่อวัน ซึ่งสูงกว่าปี 2567 ที่ 1.1 ล้านบาร์เรลต่อวัน

นอกจากนี้ ภาคเศรษฐกิจที่ไม่ใช่น้ำมันก็มีการเติบโตเช่นกัน คือ ประมาณ 6.8 % เนื่องจากการบริโภคทั้งภาคเอกชนและภาครัฐ ทำให้ภาพรวมเศรษฐกิจมีการขยายตัวในวงกว้าง แม้ราคาน้ำมันโลกจะอ่อนตัวลงก็ตาม

สถานะการเงินของรัฐดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ รัฐบาลรายงานดุลการคลังเกินดุลประมาณ 3.6 % ของ GDP ในเก้าเดือนแรกของปี 2568 เทียบกับ 0.7 % ในปีก่อนหน้า โดยรายได้จากไฮโดรคาร์บอนเพิ่มขึ้นประมาณ 33 % ส่งผลให้ฐานการเงินของประเทศแข็งแรงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

อย่างไรก็ตาม ธนาคารโลกชี้ให้เห็นว่า ลิเบียยังคงมีปัญหาเชิงโครงสร้างและความเสี่ยงเชิงระบบ เช่น (ก) การพึ่งพาภาคพลังงานมากเกินไป ซึ่งเป็นทั้งจุดแข็งและความเสี่ยง เพราะการเปลี่ยนแปลงของราคาและปริมาณผลิตน้ำมันสามารถสร้างแรงผันผวนทางเศรษฐกิจอย่างรุนแรงได้ (ข) ระบบบริหารการเงินสาธารณะที่ขาดความโปร่งใสและเอกภาพ โดยรายงานพิเศษจาก World Bank เน้นว่าการบริหารจัดการการเงินสาธารณะยังล้าหลัง เมื่อเทียบกับประเทศในสถานการณ์คล้ายคลึงกัน โดยมีการจัดทำงบประมาณแยกกันหลายระบบ (parallel budget structures) และการควบคุมที่อ่อนแอ ซึ่งทำให้การวางแผนและการจัดสรรทรัพยากรมีความเปราะบางต่อแรงกระแทกภายนอก (ค) การมีสถานประกอบการที่รัฐถือหุ้นจำนวนมาก โดยบทบาทของรัฐวิสาหกิจที่มีจำนวนมากและมีอิทธิพลในหลายภาคส่วน ได้ส่งผลให้กิจกรรมเอกชนถูกลดโอกาสการแข่งขัน และขัดขวางการลงทุนจากภาคเอกชนซึ่งเป็นกลไกสำคัญของการเติบโตที่ยั่งยืน (ง) ความเสี่ยงด้านความมั่นคงและการเมืองภายในยังคงเป็นแรงกดดันหลักต่อการฟื้นตัวของเศรษฐกิจ โดยปัญหาการแบ่งขั้วอำนาจและขาดงบประมาณรวมศูนย์ทำให้นโยบายเชิงโครงสร้างไม่สามารถดำเนินได้อย่างต่อเนื่อง (จ) การจ้างงานและการรวมตัวของตลาดแรงงานยังคงเป็นปัญหา โดยมีอัตราการว่างงานที่สูง โดยเฉพาะในหมู่เยาวชนและสตรี ซึ่งสะท้อนถึงโครงสร้างตลาดแรงงานที่ยังไม่สามารถรองรับการเติบโตของการผลิตได้อย่างเต็มที่ 

ทั้งนี้ ธนาคารโลกแนะนำว่า การรักษาแนวโน้มการเติบโตในระยะยาวจำเป็นต้องให้ความสำคัญกับการปฏิรูปโครงสร้างเศรษฐกิจและระบบการเงินสาธารณะ โดยเฉพาะการเสริมสร้างความโปร่งใส การควบคุมงบประมาณผ่านการจัดตั้ง Treasury Single Account ปรับปรุงการบริหารเงินสด และพัฒนาระบบจำแนกงบประมาณ เพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งด้านการจัดการทางเศรษฐกิจ

ข้อเสนอแนะ/ข้อสังเกต

                   สคต. ณ กรุงไคโร มีข้อสังเกต ดังนี้

• ลิเบียมีเศรษฐกิจพึ่งพารายได้จากน้ำมันและก๊าซเป็นหลัก แต่ยังนำเข้าสินค้าอุปโภคบริโภคและสินค้าอุตสาหกรรมเป็นจำนวนมาก โดยเฉพาะอาหารและสินค้าอุปกรณ์ต่างๆ ซึ่งสร้างโอกาสให้ผู้ส่งออกต่างประเทศ รวมถึงไทยเข้าไปทำตลาดได้ 

• ตลาดสินค้าที่นำเข้าจำนวนมาก เช่น เครื่องใช้ไฟฟ้า อาหาร สิ่งทอ เครื่องจักรและอุปกรณ์ และวัสดุก่อสร้าง ซึ่งเป็นสินค้าที่ไทยสามารถแข่งขันได้ในบางกลุ่ม 

• ลิเบียกำลังเร่งกระตุ้นการลงทุนในโซนเศรษฐกิจพิเศษ/Free Trade Zones เช่น Misrata Free Trade Zone ซึ่งช่วยลดภาระภาษีและอำนวยความสะดวกต่อการนำเข้าสำหรับนักลงทุนต่างชาติ 

• ผู้ประกอบการไทย ควรพิจารณาเลือกสินค้าที่มีศักยภาพ โดยเฉพาะสินค้าไทยที่มีความได้เปรียบในตลาด เช่น สินค้าเกษตรและอาหารแปรรูปเนื่องจากลิเบียต้องพึ่งพาการนำเข้าอาหารจำนวนมาก  อุปกรณ์ก่อสร้างและเครื่องมือในช่วงการฟื้นฟูและพัฒนาหลังความไม่แน่นอน  เครื่องใช้ไฟฟ้า/อุปกรณ์อุตสาหกรรม และสินค้าอุปโภคบริโภคคุณภาพสูง เทรนด์ผู้บริโภคเริ่มมองหาสินค้ามาตรฐานสูงขึ้น

• ผู้ประกอบการไทยควรสร้างพันธมิตรทางธุรกิจกับผู้นำเข้า/ผู้จัดจำหน่ายท้องถิ่น เพราะจะช่วยให้การเข้าใจระบบภาษี ศุลกากร และการจดทะเบียนสินค้าในลิเบียง่ายขึ้น

• ข้อควรระวังด้านกฎระเบียบ เช่น ภาษีและศุลกากร ควรศึกษาข้อกำหนดภาษีนำเข้าและมาตรฐานคุณภาพสินค้าของลิเบีย เพราะอาจมีความแตกต่างจากภูมิภาคอื่น และอาจมีการเปลี่ยนแปลงตามนโยบายของรัฐบาลลิเบีย ข้อกำหนดคุณภาพและใบรับรอง บางสินค้าอาจต้องมี Certificate of Origin และเอกสารทางการอื่น ๆ เพื่อผ่านการตรวจสอบศุลกากรอย่างราบรื่น ควรตรวจสอบมาตรฐานคุณภาพสินค้าล่วงหน้า และเตรียมเอกสารให้ครบตามข้อกำหนดของลิเบีย

• นอกจากนี้ ลิเบียยังมีความเสี่ยงด้านความมั่นคงอันเกิดจากความไม่แน่นอนในความเปลี่ยนแปลงด้านการเมืองและความมั่นคง ซึ่งอาจส่งผลต่อธุรกิจระหว่างประเทศได้ ดังนั้นควรประเมินความเสี่ยงด้านเสถียรภาพก่อนลงทุน นำเข้า และจัดจำหน่ายสินค้า

ที่มา https://www.worldbank.org/en/news/press-release/2025/12/17/libya-sustained-strong-growth-requires-structural-change-to-improve-transparency-and-public-financial-management?utm_source=chatgpt.com "Libya: Sustained Strong Growth Requires Structural Change to Improve Transparency and Public Financial Management"