อิหร่านผลักดันการใช้เส้นทางการค้าฝั่งตะวันออก รับมือข้อจำกัดการเข้าถึงท่าเรือภาคใต้

สื่ออิหร่านรายงานว่า ภายหลังจากการเข้าถึงท่าเรือบางแห่งทางตอนใต้ของประเทศประสบข้อจำกัด จนก่อให้เกิดความกังวลต่อการจัดหาสินค้าและความต่อเนื่องของการค้าระหว่างประเทศ ภาครัฐและภาคเอกชนของอิหร่านได้เร่งพิจารณาแนวทางใช้เส้นทางขนส่งทางเลือก โดยเฉพาะการอาศัยศักยภาพของท่าเรือการาจีและท่าเรือกวาดาร์ของปากีสถาน ควบคู่กับการขนส่งผ่านระบบรางและด่านชายแดนทางภาคตะวันออกของประเทศ

Mr. Abdolhakim Rigi ประธานหอการค้า อุตสาหกรรม เหมืองแร่ และเกษตรกรรมเมืองซาเฮดาน กล่าวว่า สถานการณ์ปัจจุบันทำให้อิหร่านจำเป็นต้องมองหาเส้นทางทดแทนสำหรับการค้าระหว่างประเทศ โดยท่าเรือ การาจีและ กวาดาร์ ของปากีสถานมีศักยภาพที่จะเข้ามามีบทบาทสำคัญในการรักษาความต่อเนื่องของห่วงโซ่อุปทานและการค้าระหว่างประเทศของอิหร่าน

ทั้งนี้ สินค้าสามารถขนส่งเข้าสู่ปากีสถานผ่านท่าเรือทั้งสองแห่ง ก่อนลำเลียงต่อด้วยระบบขนส่งทางบกและทางรถไฟไปยังด่านมีร์จาเวห์และรีนดาน ซึ่งตั้งอยู่บริเวณชายแดนร่วมระหว่างอิหร่านและปากีสถาน จากนั้นจึงกระจายสินค้าไปยังพื้นที่ต่าง ๆ ภายในประเทศ

Mr. Rigi ระบุเพิ่มเติมว่า ด่านมีร์จาเวห์มีความพร้อมด้านโครงสร้างพื้นฐานและตั้งอยู่ในเขตเศรษฐกิจพิเศษ ขณะที่เส้นทางรถไฟเชื่อมระหว่างการาจี–มีร์จาเวห์–ซาเฮดานยังคงเปิดดำเนินการอยู่ ซึ่งจะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการขนส่ง ลดระยะเวลา และลดต้นทุนด้านโลจิสติกส์ได้อย่างมีนัยสำคัญ

ผู้เชี่ยวชาญด้านการขนส่งและการค้าของอิหร่านมองว่า การเพิ่มบทบาทของระบบรางในช่วงเวลานี้จะช่วยยกระดับประสิทธิภาพการขนส่งสินค้า พร้อมทั้งลดภาระของเครือข่ายขนส่งทางถนน โดยเส้นทางรถไฟที่เชื่อมโยงระหว่างอิหร่านและปากีสถานถือเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญที่ยังมีศักยภาพในการพัฒนาและใช้ประโยชน์ได้อีกมาก

นอกจากนี้ ด่านรีนดานยังถูกมองว่าเป็นอีกหนึ่งช่องทางสำคัญสำหรับการนำเข้าสินค้าที่เดิมเคยผ่านท่าเรือในประเทศแถบอ่าวเปอร์เซีย รวมถึงสามารถรองรับการส่งออกสินค้าไปยังตลาดต่างประเทศในอนาคตได้อีกด้วย

ภาคเอกชนอิหร่านเห็นว่า การพัฒนาเส้นทางการค้าผ่านพื้นที่ภาคตะวันออกจะช่วยเพิ่มความหลากหลายของระเบียงการค้าระหว่างประเทศ ลดการพึ่งพาเส้นทางขนส่งเพียงไม่กี่ช่องทาง และเสริมสร้างความยืดหยุ่นให้กับระบบการนำเข้าและส่งออกของประเทศ

ประธานหอการค้าเมืองซาเฮดาน ยังกล่าวว่า ปากีสถานมีกฎหมายรองรับการขนส่งสินค้าผ่านแดน (Transit) อย่างชัดเจน และในอดีตเคยมีการขนส่งสินค้าผ่านดินแดนปากีสถานเข้าสู่อิหร่านมาแล้ว จึงถือว่ามีทั้งกรอบกฎหมายและโครงสร้างพื้นฐานที่พร้อมรองรับการขยายบทบาทของเส้นทางดังกล่าว

ทั้งนี้ ความร่วมมือระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้องของทั้งสองประเทศ การอำนวยความสะดวกด้านพิธีการศุลกากร และการลดอุปสรรคทางการค้า จะเป็นปัจจัยสำคัญในการเพิ่มปริมาณการค้าผ่านเส้นทางดังกล่าว โดยภาคเอกชนมีความพร้อมที่จะใช้ประโยชน์จากศักยภาพของปากีสถานเพื่อรักษาความต่อเนื่องของการจัดหาสินค้าและการส่งออก

นักวิเคราะห์เศรษฐกิจประเมินว่า ท่าเรือการาจี ซึ่งเป็นท่าเรือการค้าหลักของปากีสถาน และท่าเรือกวาดาร์ ซึ่งเป็นโครงการยุทธศาสตร์สำคัญของภูมิภาค มีขีดความสามารถสูงในการรองรับและขนถ่ายสินค้าปริมาณมาก อีกทั้งยังเชื่อมต่อกับเครือข่ายถนนและรถไฟของปากีสถาน ทำให้สามารถลำเลียงสินค้าไปยังชายแดนร่วมกับอิหร่านได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ขณะเดียวกัน จังหวัดซีสถานและบาลูจิสถานของอิหร่าน ซึ่งตั้งอยู่ติดกับปากีสถานและมีโครงสร้างพื้นฐานด้านการขนส่งข้ามแดนที่พร้อมรองรับการค้า ก็มีศักยภาพที่จะพัฒนาเป็นศูนย์กลาง