ชาผสมน้ำตาลยังคงครองตลาดเครื่องดื่มจีน

จากชาปราศจากน้ำตาลที่ร้อนแรงในตลาดจีนเมื่อปีก่อนสู่การกลับมาของชาผสมน้ำตาลในปีนี้ แม้ว่าการเข้าสู่ตลาดของผู้เล่นรายใหม่จะมีไม่มากนัก รูปแบบผลิตภัณฑ์มีความดั้งเดิม ไม่ค่อยพัฒนารูปแบบที่หลากหลาย แต่หากมองจากมุมขนาดตลาด ชาผสมน้ำตาลหรือชาแบบดั้งเดิมยังคงเป็นตลาดที่ไม่อาจมองข้ามในหมวดเครื่องดื่มมาโดยตลอด จากข้อมูลสินค้าอุปโภคบริโภคที่ผู้บริโภคซื้อใช้ในชีวิตประจำวันบ่อยครั้ง (Fast-Moving Consumer Goods: FMCG) ของจีน (จัดทำโดยบริษัทวิจัยข้อมูลหม่าช่างหยิง (马上赢) ได้ทำการสำรวจการค้าปลีกแบบออฟไลน์ ตั้งแต่ระดับอำเภอขึ้นไปโดยเจาะกลุ่มเมืองหลักทั่วประเทศ ครอบคลุมซูเปอร์มาเก็ตขนาดใหญ่ ไฮเปอร์มาเก็ต ร้านสะดวกซื้อขนาดเล็ก และร้านขายของชำ) พบว่าในช่วง 2 ปีที่ผ่านมา (ระหว่างเดือนกรกฎาคม 2566 – มิถุนายน 2568) ส่วนแบ่งตลาดเครื่องดื่มชาผสมน้ำตาลสูงกว่าเครื่องดื่มชาปราศจากน้ำตาลเกือบสองเท่า นอกจากนี้ เมื่อพิจารณาจำนวนผลิตภัณฑ์ใหม่ที่ออกสู่ตลาดพบว่าจำนวน SKU ของเครื่องดื่มทั้งสองประเภทลดลงจากปีก่อนเช่นเดียวกัน แต่ชาปราศจากน้ำตาลที่ออกใหม่ในปีนี้ลดลงเกือบครึ่งเมื่อเทียบกับปีที่ผ่านมา ในขณะที่เครื่องดื่มชาผสมน้ำตาลมีอัตราการลดลงที่น้อยกว่าชาปราศจากน้ำตาลอยู่มาก 

ภาพรวมรูปแบบแบรนด์ 

รูปแบบผลิตภัณฑ์เครื่องดื่มชาผสมน้ำตาลใหม่มีความดั้งเดิมไม่ค่อยหลากหลายนัก ที่พบเห็นในตลาด เช่น ชาดำเย็น ชาผลไม้ เป็นต้น และแบรนด์ที่ครองตลาดล้วนเป็นแบรนด์เก่าแก่ที่เปิดตัวมาแล้วมากกว่า 10 ปี มีเพียงไม่กี่แบรนด์ที่ติดตลาด สำหรับแบรนด์ที่ครองส่วนแบ่งตลาดมาอย่างยาวนานในจีน ได้แก่ KANG SHI FU, Tongyi, Chaπ, VITA, Chi Forest, Meco เป็นต้น

Kang Shi Fu แบรนด์ดั้งเดิมชื่อดังยังคงมีส่วนแบ่งตลาดประมาณร้อยละ 40 และมีอัตราการเติบโตคงที่ ขณะที่ชาเย็นของแบรนด์ Chi Forest กลายเป็นดาวเด่นในปีที่ผ่านมา โดยมีอัตราการเติบโตของส่วนแบ่งตลาดสูงที่สุดประมาณร้อยละ 150 อีกทั้งยังมีอัตราการเติบโตของยอดขายเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว ด้านแบรนด์ Tongyi และแบรนด์ Chaπ มีส่วนแบ่งตลาดอยู่ที่ประมาณร้อยละ 15-20 นอกจากนี้ที่น่าจับตามองก็คือแบรนด์ใหม่ที่เข้าสู่ตลาดไม่นานอย่าง Nestea และ Wahaha ซึ่งเป็นแบรนด์ที่มีส่วนแบ่งตลาดไม่สูงแต่พบว่ามีอัตราการเติบโตเที่เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ ขณะที่แบรนด์ JINMAILANG มีส่วนแบ่งตลาดต่ำ การเติบโตติดลบ และอัตราการเติบโตของยอดขายติดลบเช่นเดียวกัน

ทั้งนี้ แบรนด์ Kang Shi Fu ครองความได้เปรียบอย่างท่วมท้นในตลาดในเขตเมือง ส่วนแบรนด์ Chaπ, Tongyi และ Vita ครองตลาดเมืองระดับกลางและระดับสูงเช่นกัน ส่วนแบรนด์ Chi Forest และ Meco ครองส่วนแบ่งตลาด  Lower-end market ด้วยภาพลักษณ์แบรนด์ที่ดูวัยรุ่นและเน้นความคุ้มค่าคุ้มราคา ทั้งนี้ ตลาดผู้บริโภคเครื่องดื่มชาผสมน้ำตาลที่ใหญ่ที่สุดของจีน คือ กลุ่ม Lower-end market และเมืองระดับ Tier 3-4 เนื่องจากเมืองระดับสูงที่มีกำลังซื้อสูง มีร้านชาปรุงสดเป็นทางเลือกจำนวนมาก รวมถึงแนวโน้มการบริโภคของคนเมืองที่ตอบรับอาหารเพื่อสุขภาพมากขึ้น

แนวโน้มผลิตภัณฑ์

• ประเภท ในช่วง 1 ปีที่ผ่านมา ชาดำเป็นอันดับ 1 ครองสัดส่วนร้อยละ 40 ชาเขียวครองส่วนแบ่งตลาดร้อยละ 20 และชามะลิครองส่วนแบ่งตลาดร้อยละ 15-20 (รวมชาทั้ง 3 ประเภทครองส่วนแบ่งตลาดเกือบร้อยละ 80) ที่น่าสนใจก็คือ ชาอู่หลงที่ถือว่าเป็นชากระแสหลักของชาปราศจากน้ำตาลในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา แต่กลับไม่ได้อยู่ในกระแสของชาผสมน้ำตาล อย่างไรก็ดีก็มีส่วนแบ่งตลาดคงที่อยู่ที่ร้อยละ 10 ขึ้นไป  สำหรับชาประเภทอื่นๆ ครองส่วนแบ่งตลาดเล็กน้อยและยังไม่พบแนวโน้มการเปลี่ยนแปลงที่ชัดเจน

• ขนาด บรรจุภัณฑ์ขนาด 400-650 มิลลิลิตร ครองสัดส่วนร้อยละ 40 เนื่องจากพกพาสะดวกและพร้อมดื่มได้เป็นอย่างดี ขณะที่ขนาด 650-1,000 มิลลิลิตร เริ่มแสดงแนวโน้มการเติบโตอย่างชัดเจนในปี 2568 ซึ่งมาจากช่วงไฮซีซั่นของการท่องเที่ยวที่ทำให้ความต้องการเครื่องดื่มเพิ่มขึ้น และความคุ้มค่าคุ้มราคา นอกจากนี้ บรรจุภัณฑ์ที่มีขนาด 1,000 มิลลิลิตรขึ้นไป ก็มีการขยายตัวเพิ่มขึ้นเล็กน้อยเช่นกันสำหรับการบริโภคในครอบครัว

• ราคา ราคาประมาณ 4-5 หยวนต่อขวด ครองส่วนแบ่งตลาดหลัก รองลงมา คือ ราคา 6 หยวนขึ้นไปต่อขวด และราคา 3-4 หยวน มีความสอดคล้องกันระหว่างบรรจุภัณฑ์ขนาดใหญ่และราคาต่ำ (คุ้มค่า) ที่น่าสนใจก็คือ ราคา 2-3 หยวนต่อขวด ครองส่วนแบ่งตลาดเกือบร้อยละ 20 แสดงให้เห็นว่าผลิตภัณฑ์ราคาต่ำ/ราคาต่ำพิเศษ ยังคงครองส่วนแบ่งตลาดส่วนหนึ่งอยู่ นอกจากนี้ ถึงแม้ว่าผลิตภัณฑ์ขนาดใหญ่จะมีแนวโน้มสัดส่วนที่เพิ่มขึ้นอย่างชัดเจนแต่สัดส่วนสำหรับราคา 6 หยวน กลับไม่พบว่าเพิ่มขึ้นและเมื่อเทียบกับปีที่ผ่านมายังพบว่าลดลงด้วย หรืออาจเป็นเพราะว่าผู้บริโภคจีนค่อนข้างอ่อนไหวต่อราคาประกอบกับการแข่งขันในตลาดที่ดุเดือด

แนวโน้มตลาดเครื่องดื่มผสมน้ำตาลของจีน

• ตลาดแข่งขันสูง และการต้นทุนที่ผันผวน การเข้าสู่ตลาดเครื่องดื่มผสมน้ำตาลของจีนของแบรนด์น้องใหม่ มีความท้าทายหลายด้านจากทั้งผู้เล่นในตลาดดั้งเดิมที่ครองตลาดอย่างแข็งแกร่ง การสร้างสรรค์นวัตกรรมผลิตภัณฑ์และความหลากหลายมากขึ้น ช่องทางการตลาด และการดึงดูดความสนใจกลุ่มผู้บริโภครุ่นใหม่ ความนิยมแนวคิดด้านสุขภาพทำให้ผู้บริโภคระมัดระวังมากขึ้นเกี่ยวกับการบริโภคน้ำตาล ในอนาคตจำเป็นต้องเน้นการควบคุมความหวานและการเพิ่มประสิทธิภาพสูตรเพื่อตอบสนองความต้องการของตลาด อีกทั้งราคาน้ำตาลทรายขาวที่เป็นวัตถุดิบที่สำคัญสำหรับชาผสมน้ำตาลที่มีความผันผวน

• การลดน้ำตาลเป็นกุญแจสำคัญ ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา เทรนด์ Slow Carbs, Low-GI เป็นกระแสในอุตสาหกรรมอาหารและเครื่องดื่ม ทำให้ยอดขายผลิตภัณฑ์แนวคิดเหล่านี้ได้เพิ่มสูงขึ้น ทำให้การลดน้ำตาลเป็นกุญแจสำคัญในตลาดเครื่องดื่มชาผสมน้ำตาล หรือบางยี่ห้อลดน้ำตาลแต่เพิ่มสารทดแทนน้ำตาลธรรมชาติ เพื่อตอบสนองความต้องการทั้งสุขภาพและรสชาติ

• ตลาดเมือง Tier 3-4 เป็นตลาดหลัก จากการสำรวจข้อมูลพบว่า Lower-end market เป็นตลาดหลัก โดยชาผสมน้ำตาลครองสัดส่วนตลาดเมืองระดับ 3-4 กว่าร้อยละ 75 ผู้บริโภคกลุ่มนี้นิยมรสชาติหวานและมีความอ่อนไหวต่อราคา การเข้าสู่ตลาดกลุ่มนี้นึงต้องสร้างความได้เปรียบด้านราคา และช่องทางการตลาด และการสนับสนุนสำหรับตัวแทนจำหน่าย

• การบริโภคอย่างมีความสุข แม้ว่าผู้บริโภคยังคงคุ้นชินกับเครื่องดื่มรสหวานที่สามารถสร้างความสุขแก่ผู้บริโภคได้ แต่ปัจจุบันผู้บริโภคมีความต้องการความหวานอย่างมีเหตุผลมากขึ้นในการจัดการรูปร่างและสุขภาพ ชาผสมน้ำตาลจึงต้องหาจุดขายอื่นนอกเหนือจากเรื่องสุขภาพ เช่น ภาพลักษณ์ของแบรนด์ การให้คุณค่าทางอารมณ์ เป็นต้น และต้องระบุปริมาณน้ำตาลบนบรรจุภัณฑ์อย่างชัดเจนเพื่อให้ผู้บริโภคได้รับข้อมูลที่โปร่งใส

ความเห็นของสำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ เมืองชิงต่าว

ชาผสมน้ำตาลแบบดั้งเดิมยังคงเป็นตลาดศักยภาพของกลุ่มเครื่องดื่มในจีน แม้ว่าที่ผ่านมาจะได้รับผลกระทบจากการเข้าสู่ตลาดของเครื่องดื่มใหม่ ๆ อย่างเช่น ชาปราศจากน้ำตาล ซึ่งแน่นอนว่าตลาดมีโอกาสก็ย่อมมีคู่แข่งจำนวนมาก ผู้ประกอบการไทยที่ต้องการเข้ามาขยายตลาดเครื่องดื่มชาในจีน จำเป็นต้องเลือกตลาดและรูปแบบที่เหมาะสม ให้ความสำคัญต่อนวัตกรรมผลิตภัณฑ์และการขยายช่องทางและทำการประชาสัมพันธ์แบรนด์อย่างต่อเนื่อง รวมถึงการกำหนดราคาให้มีความเหมาะสมกับกลุ่มผู้บริโภค เพื่อให้การเข้ามาขยายตลาดเครื่องดื่มชาในจีนเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ

แหล่งที่มา : 

https://www.cbndata.com/information/294287

https://www.jiemian.com/article/12910931.html

ภาพ: www.cbndata.com