ตลาดหอมหัวใหญ่ของบังกลาเทศกำลังเข้าสู่ช่วงราคาฟื้นตัว

ตลาดหอมหัวใหญ่ของบังกลาเทศกำลังเข้าสู่ช่วงราคาฟื้นตัว 

https://www.thedailystar.net/business/economy/news/onion-growers-breathe-easier-prices-rebound-4233221

หลังจากเกษตรกรเผชิญภาวะราคาตกต่ำและขาดทุนต่อเนื่องหลายเดือน โดยสาเหตุหลักของการปรับขึ้นราคาไม่ได้เกิดจากอุปสงค์ที่เพิ่มขึ้น แต่เกิดจาก อุปทานที่ลดลง เนื่องจากการเน่าเสียของผลผลิตและฝนตกหนัก

สาระสำคัญ

• ราคาหอมหัวใหญ่ขายส่งเพิ่มขึ้นเกือบ  2 เท่า ภายในเวลาเพียง  2 สัปดาห์
  • จากประมาณ 750–900 ตากา/มอนด์ (37.32 กก.)
  • เพิ่มเป็น 1,500–1,700 ตากา/มอนด์ และบางช่วงแตะ 1,900 ตากา/มอนด์
• ราคาขายปลีกเพิ่มจาก 35–45 ตากา/กก. เป็น 50–60 ตากา/กก. ทำให้ผู้บริโภคต้องรับภาระต้นทุนที่สูงขึ้น
• แม้ว่าผลผลิตทั้งประเทศจะอยู่ที่ประมาณ  4.9 ล้านตัน สูงกว่าความต้องการบริโภคที่ราว  4.5–4.6 ล้านตัน แต่ผลผลิตจำนวนมากไม่สามารถออกสู่ตลาดได้ เพราะการสูญเสียหลังการเก็บเกี่ยวและระบบเก็บรักษาที่ยังไม่มีประสิทธิภาพ

สาเหตุที่ราคาปรับสูงขึ้น

1. ผลผลิตที่เก็บไว้เน่าเสีย

   • อากาศร้อนจัดและฝนตกหนักทำให้หอมหัวใหญ่ในโกดังเสียหายจำนวนมาก

   • หอมหัวใหญ่พันธุ์ลูกผสมเสียหายถึง 30–40% ในหลายพื้นที่

2. ปริมาณสินค้าเข้าสู่ตลาดลดลง

   • พ่อค้าประเมินว่าปริมาณหอมหัวใหญ่ในตลาดลดลงประมาณ 25%

   • เกษตรกรจำนวนมากกำลังเก็บเกี่ยวปอกระเจา ประกอบกับฝนตกต่อเนื่อง ทำให้การนำสินค้าออกมาจำหน่ายลดลง

3. โครงสร้างการเก็บรักษายังเป็นจุดอ่อน

   • แม้ผลผลิตปีนี้จะทำสถิติสูงสุด แต่ระบบคลังเก็บยังไม่สามารถรักษาคุณภาพผลผลิตได้ ส่งผลให้เกิดการสูญเสียหลังการเก็บเกี่ยวจำนวนมาก

ผลกระทบ : 

ด้านเกษตรกร

• ได้รับประโยชน์จากราคาที่ฟื้นตัว
• ราคาปัจจุบันเริ่มสูงกว่าต้นทุนการผลิต และช่วยสร้างแรงจูงใจให้ปลูกต่อในฤดูกาลหน้า

ด้านผู้บริโภค

• ต้องเผชิญค่าครองชีพสูงขึ้น เนื่องจากราคาหอมหัวใหญ่และสินค้าอาหารหลายชนิดปรับเพิ่มขึ้น 

มุมมองเชิงนโยบาย :

บทความสะท้อนปัญหาเชิงโครงสร้างของภาคเกษตรบังกลาเทศ ได้แก่

• การขาดแคลนคลังเก็บรักษาที่มีประสิทธิภาพ
• การสูญเสียหลังการเก็บเกี่ยว (Post-harvest Loss)
• ความผันผวนของราคาสินค้าเกษตร แม้ในปีที่ผลผลิตสูง

รัฐบาลจึงเริ่มดำเนินมาตรการสนับสนุน เช่น การจัดหาเครื่องเป่าลม (airflow machines) สำหรับการเก็บรักษาหอมหัวใหญ่ เพื่อช่วยลดการเน่าเสียของผลผลิต

นัยต่อประเทศไทย : สำหรับไทยในฐานะผู้ส่งออกสินค้าเกษตรและเทคโนโลยีการเกษตร มีโอกาสในหลายด้าน ได้แก่

• เทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว เช่น ระบบอบแห้ง ระบบระบายอากาศ และคลังเก็บรักษา
• วัสดุบรรจุภัณฑ์และโซลูชันโลจิสติกส์ ที่ช่วยยืดอายุสินค้าเกษตร
• ความร่วมมือด้านการลดการสูญเสียหลังการเก็บเกี่ยว (Post-harvest Management) ซึ่งเป็นประเด็นที่บังกลาเทศให้ความสำคัญมากขึ้น

สำหรับประเด็นนี้อาจใช้เป็นโอกาสผลักดันการส่งออก เทคโนโลยีการเกษตร เครื่องจักรเก็บรักษา และระบบคลังสินค้าของไทย ซึ่งมีศักยภาพตอบโจทย์ปัญหาเชิงโครงสร้างของตลาดบังกลาเทศได้โดยตรง.

                                 ………………………………………………………………………

สคต. ณ กรุงธากา